การปรับปรุงหลักสูตรครั้งสำคัญนี้ มุ่งเสริมศักยภาพให้เยาวชนคิดวิเคราะห์อย่างมีวิจารณญาณ มีความรับผิดชอบ และพร้อมเป็นผู้กำหนดทิศทางเทคโนโลยี มิใช่เพียงผู้ใช้

เคมบริดจ์, อังกฤษ, 24 ก.พ. 2569 /PRNewswire/ -- เมื่อทักษะความฉลาดรู้ทางดิจิทัลได้ก้าวขึ้นมาเป็นหัวใจสำคัญในการปฏิรูปการศึกษาทั่วโลก ทางกลุ่ม International Education ในสังกัด Cambridge University Press & Assessment (Cambridge) ได้ประกาศยกระดับหลักสูตรความฉลาดรู้ทางดิจิทัลครั้งใหญ่ในระดับประถมศึกษาและมัธยมศึกษาตอนต้น เพื่อนิยามความหมายใหม่ของการสร้างความสำเร็จให้กับเยาวชนในโลกที่ขับเคลื่อนด้วยปัญญาประดิษฐ์ หรือ AI

หลักสูตร Cambridge Primary Digital Literacy และ Lower Secondary Digital Literacy ที่ได้รับการพัฒนาใหม่นี้ ได้รับการออกแบบมาสำหรับผู้เรียนอายุระหว่าง 5-14 ปี โดยมุ่งเน้นที่มากกว่าการสอนวิธีใช้เทคโนโลยี แต่ยังมุ่งสร้างวุฒิภาวะทางดิจิทัล เพื่อเตรียมความพร้อมให้นักเรียนมีวิจารณญาณ ทักษะการคิดเชิงวิพากษ์ และความมั่นใจในการตัดสินใจว่า เหตุใด เมื่อใด และควรนำเทคโนโลยีมาใช้อย่างไรจึงจะเกิดประสิทธิภาพ

หลักสูตรฉบับปรับปรุงใหม่นี้มอบกรอบการดำเนินงานที่ชัดเจนและพร้อมรับกับอนาคตให้สถานศึกษา เพื่อเสริมสร้างศักยภาพให้ผู้เรียนสามารถกำหนดทิศทางของตนเองได้ท่ามกลางภูมิทัศน์ดิจิทัลที่เปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว โดยมีเนื้อหาใหม่ ๆ ครอบคลุมตั้งแต่สุขภาวะทางออนไลน์ ไปจนถึงการให้ความสำคัญกับสติปัญญาของมนุษย์ในยุค AI ควบคู่ไปกับการสำรวจความท้าทายและคุณประโยชน์ที่ AI จะมีต่อการดำเนินชีวิตและการศึกษา จุดเน้นของหลักสูตรได้เปลี่ยนจากการมุ่งเน้นความเชี่ยวชาญในการใช้เครื่องมือเฉพาะทาง มาเป็นการสร้างทักษะที่ยืดหยุ่นและนำไปประยุกต์ใช้ได้ในบริบทต่าง ๆ เพื่อให้ผู้เรียนไม่เพียงแค่เท่าทันต่อข้อมูลเท็จและภัยคุกคามออนไลน์เท่านั้น แต่ยังมีบทบาทสำคัญในการร่วมกำหนดทิศทางของเทคโนโลยีที่มีอิทธิพลต่อการศึกษาและอนาคตของตนเอง

มีอะไรใหม่ในหลักสูตรนี้

หลักสูตรฉบับปรับปรุงใหม่นี้มุ่งสำรวจแนวทางในการใช้ AI เพื่อสนับสนุนการสื่อสารรูปแบบต่าง ๆ ให้สอดรับกับกลุ่มเป้าหมายและแพลตฟอร์มที่แตกต่างกัน รวมถึงวิธีสร้างบทสนทนาเชิงโครงสร้างกับระบบ AI เพื่อต่อยอดการสืบค้นข้อมูล การตั้งคำถาม และการคิดเชิงวิพากษ์ ในขณะเดียวกัน ยังมุ่งสร้างความเข้มแข็งด้านความฉลาดรู้ทางสื่อ พร้อมตอกย้ำความเข้าใจและความเป็นเจ้าของในผลงานของตัวนักเรียนเอง

หัวข้อใหม่และหัวข้อที่ได้รับการปรับปรุงในหลักสูตรนี้ ประกอบด้วย

• ความปลอดภัยออนไลน์และการกลั่นแกล้งบนโลกไซเบอร์ - การปกป้องสุขภาวะทางร่างกายและจิตใจ
• การสร้างชุมชนและการทำงานร่วมกัน - โดยใช้เครื่องมือดิจิทัลและ AI
• ความน่าเชื่อถือของแหล่งข้อมูลและปรากฏการณ์ห้องเสียงสะท้อน (Echo Chamber) - การประเมินข้อมูลที่ได้รับจาก AI
• ความรับผิดชอบส่วนบุคคล ในขณะที่เปิดรับการใช้เครื่องมือดิจิทัลและ AI
• สติปัญญาของมนุษย์และปัญญาประดิษฐ์ – ความแตกต่างและโอกาสในการเลือกใช้ให้เหมาะสม
• ความสัมพันธ์แบบทางเดียว (Parasocial) และสายสัมพันธ์ทางดิจิทัล - ความเข้าใจในผลกระทบต่อบุคคล
• การสร้างสรรค์ผลงานการเรียนรู้โดยยังคงความเป็นผู้เขียนหลัก - เช่น การทำรายงานและการนำเสนอผลงาน
• ผู้เรียนที่พร้อมรับกับอนาคต - การประเมินเทคโนโลยีแห่งอนาคต

การเรียนรู้ในโลกดิจิทัลยุคปัจจุบัน

Beverly Clarke MBE ผู้เขียนหลักสูตร กล่าวว่า "ผู้สอนในทุกกลุ่มสาระวิชาจำเป็นต้องสนับสนุนให้ผู้เรียนรุ่นเยาว์เกิดกระบวนการคิดวิเคราะห์อย่างลึกซึ้งและมีวิจารณญาณเกี่ยวกับ AI รวมถึงความสัมพันธ์ระหว่างตนเองกับเทคโนโลยีนี้ ซึ่งหลักสูตรฉบับปรับปรุงของ Cambridge จะช่วยให้โรงเรียนต่าง ๆ สามารถรับมือกับ AI ได้อย่างสร้างสรรค์ เชิงรุก และบนพื้นฐานของความเข้าใจที่ถูกต้อง โดยมีการสอดแทรกเนื้อหาที่เหมาะสมกับช่วงวัย เพื่อเสริมสร้างความมั่นใจ ความอยากรู้อยากเห็น และทักษะการคิดเชิงวิพากษ์ให้แก่ผู้เรียน ในขณะที่พวกเขาต้องก้าวไปในโลกที่ AI เข้ามามีบทบาทมากขึ้นเรื่อย ๆ"

Nadja Djordjevic ครูผู้สอนด้านความฉลาดรู้ทางดิจิทัลจากโรงเรียน Savremena osnovna škola กรุงเบลเกรด ประเทศเซอร์เบีย ซึ่งได้ร่วมสัมผัสหลักสูตรระดับมัธยมศึกษาตอนต้นฉบับปรับปรุงใหม่เป็นกลุ่มแรก กล่าวว่า "ดิฉันประทับใจเป็นพิเศษกับการบรรจุเนื้อหาเกี่ยวกับความเสี่ยงต่าง ๆ เช่น ปัญหาการคัดลอกผลงานที่เพิ่มขึ้นจากความก้าวหน้าของ AI รวมถึงการให้ความสำคัญกับจริยธรรมส่วนบุคคลสำหรับทั้งผู้สร้างสรรค์และวิศวกร AI ซึ่งดิฉันมองว่าคุณค่าเหล่านี้มีความสำคัญอย่างยิ่งในโลกแห่งการสร้างสรรค์ เพราะจะช่วยวางตำแหน่งให้ AI เป็นเครื่องมือสนับสนุนที่มีประสิทธิภาพ ในขณะเดียวกันก็ยังสามารถรักษาตัวตนและเอกลักษณ์ในการแสดงออกของมนุษย์เอาไว้ได้"

การสอนและการประเมินผล

สถานศึกษาสามารถเลือกจัดการเรียนการสอนวิชาความฉลาดรู้ทางดิจิทัลในรูปแบบวิชาเฉพาะ หรือบูรณาการเนื้อหาเข้ากับวิชาอื่น ๆ ตามความเหมาะสมและตารางสอนของแต่ละที่ได้ ตัวอย่างเช่น โรงเรียนอาจให้นักเรียนเปรียบเทียบคุณค่าระหว่างกระบวนการคิดและทำงานทางคณิตศาสตร์ กับการใช้ AI เพื่อช่วยแบ่งเบาภาระในการประมวลผลทางความคิด

หลักสูตรนี้ไม่มีการประเมินผลอย่างเป็นทางการ แต่ผู้เรียนจะได้รับคำแนะนำเพื่อพัฒนาการเรียนรู้ ผ่านการอภิปรายและการสังเกตพฤติกรรม สิ่งสำคัญคือผู้เรียนต้องสามารถแสดงให้เห็นความเข้าใจและความเป็นเจ้าของผลงานที่ตนเองสร้างสรรค์ขึ้น โดยเฉพาะอย่างยิ่งในส่วนที่มีการนำ AI มาใช้

หลักสูตรนี้เปิดให้โรงเรียนสมาชิกที่เปิดสอนในระดับ Cambridge Primary และ Cambridge Lower Secondary นำไปใช้ได้โดยไม่มีค่าใช้จ่าย และพร้อมให้นำไปจัดการเรียนการสอนได้ทันที สำหรับข้อมูลเพิ่มเติม สามารถเยี่ยมชมได้ที่หน้าเว็บไซต์ Cambridge Primary Digital Literacy และ Lower Secondary Digital Literacy ของ Cambridge